Truy xuất nguồn gốc sản phẩm: quy định 2026 và cách tuân thủ cho doanh nghiệp nhỏ
Truy xuất nguồn gốc sản phẩm thường chỉ được nhớ tới khi có một cuộc gọi khó. Đại lý ở tỉnh xa hỏi lô chè tháng trước đã có mã trên VeriGoods chưa. Một khách nhắn rằng túi hàng có mùi lạ và muốn biết nó thuộc mẻ nào. Chủ cơ sở lục sổ, lục điện thoại, rồi nhận ra số lô in trên bao bì không khớp với số lô trong phiếu xuất.
Nếu cảnh này quen với bạn, bài viết này dành cho bạn. Truy xuất nguồn gốc sản phẩm là khả năng chỉ ra bằng hồ sơ món hàng do ai làm và từ nguyên liệu nào. Hồ sơ đó cũng phải cho biết hàng qua những khâu nào và đã giao cho ai. Từ năm 2026, với một số nhóm hàng, việc này đã thành nghĩa vụ có mốc thời gian rõ ràng. Với nhóm còn lại, đây là cách giữ uy tín khi bán qua đại lý và sàn.
Bài gom đủ 5 chủ đề của cụm quy định truy xuất và tuân thủ trên ZoneTech. Đó là Thông tư 31/2026/TT-BCT, hệ thống VeriGoods, tem truy xuất và tích xanh. Hai chủ đề còn lại là hồ sơ truy xuất thực phẩm theo lô và nhãn hàng hóa nhập khẩu. Mỗi phần đi từ chỗ hay vướng tới gốc rễ và cách gỡ, cuối phần có đường dẫn tới bài chi tiết.
Tóm tắt nhanh
- Thông tư 31/2026/TT-BCT có hiệu lực từ 1/7/2026, bắt buộc với hàng có mức độ rủi ro cao thuộc phạm vi Bộ Công Thương.
- Từ 1/1/2027, hàng thuộc diện bắt buộc phải truy xuất đầy đủ trước khi đưa ra lưu thông.
- Doanh nghiệp khai dữ liệu trên VeriGoods hoặc trên hệ thống riêng có kết nối với hệ thống của Bộ.
- Hàng ngoài diện bắt buộc có thể làm tự nguyện để được gắn tích xanh, nhưng tích xanh không thay chứng nhận chất lượng.
- Mọi thứ xoay quanh một sợi chỉ là mã lô, đi từ phiếu nhập tới phiếu xuất và in đúng trên bao bì.
- Nhãn hàng hóa theo Nghị định 37/2026/NĐ-CP từ 23/1/2026 phải khớp với dữ liệu truy xuất đã khai.

Mục lục
Năm dấu hiệu việc truy xuất nguồn gốc sản phẩm đang bị bỏ ngỏ
Ít cơ sở nào cố tình làm sai. Phần lớn chỉ chưa có thời gian ngồi xuống xếp lại giấy tờ truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Hàng vẫn bán, đại lý vẫn nhập, cho tới ngày có người hỏi một câu mà cả xưởng không trả lời được. Dưới đây là năm dấu hiệu chúng tôi gặp nhiều nhất ở cơ sở nhỏ, mỗi dấu hiệu ứng với một chủ đề trong cụm.
| Chủ đề | Dấu hiệu bạn đang gặp | Câu hỏi cần trả lời được | Bài chi tiết |
|---|---|---|---|
| Thông tư 31/2026/TT-BCT | Không chắc hàng mình có thuộc diện bắt buộc hay không | Sản phẩm do bộ nào quản lý, có trong danh mục rủi ro cao không? | Thông tư truy xuất nguồn gốc |
| Hệ thống VeriGoods | Đã nghe tên nhưng chưa có tài khoản, chưa biết cần chuẩn bị gì | Ai đứng tên tài khoản, có file giấy phép ký số chưa? | VeriGoods là gì |
| Tem truy xuất, tích xanh | In một mã QR dùng chung cho mọi lô, quét ra trang giới thiệu | Quét tem có ra đúng lô, đúng hạn dùng không? | Tem truy xuất nguồn gốc |
| Truy xuất thực phẩm, hồ sơ lô | Phiếu nhập không ghi lô của nhà cung cấp, phiếu xuất không ghi lô | Lô này nhận từ ai, đã giao cho những ai? | Quy định truy xuất thực phẩm |
| Nhãn hàng hóa nhập khẩu | Hàng nhập về bán trên sàn mà nhãn phụ dịch thiếu, dán đè nhãn gốc | Nhãn tiếng Việt đã đủ nội dung bắt buộc chưa? | Nhãn hàng hóa nhập khẩu |
Nếu bạn gặp từ hai dòng trở lên, điều đó cho thấy việc truy xuất nguồn gốc sản phẩm đang dựa vào trí nhớ của một người. Trong khi đó, quy định đòi hồ sơ tra được trong vài giờ.
Gốc rễ: mã lô không đi theo hàng
Nhiều chủ cơ sở nghĩ ngay tới tem QR hay phần mềm. Đó là phần nhìn thấy được, nên dễ được ưu tiên chi tiền. Phần quyết định lại là mã lô có được ghi ở mọi khâu hay không.
Chuỗi đơn giản nhất gồm bốn tờ giấy: phiếu nhập nguyên liệu, phiếu sản xuất theo mẻ, bao bì in số lô và phiếu xuất cho khách. Nếu cả bốn tờ cùng ghi một mã lô, bạn lần ngược được trong vài phút. Chỉ cần một tờ bỏ trống, chuỗi đứt và mọi tem đẹp phía sau đều mất giá trị.
Vì vậy lời khuyên đầu tiên của chúng tôi khá đơn giản: làm dữ liệu trước, in tem sau. Xác định nghĩa vụ pháp lý, đặt quy tắc mã lô, ghi đều ở các khâu, rồi mới khai lên hệ thống và đặt in. Các phần dưới đây đi theo đúng thứ tự đó.

Thông tư 31/2026/TT-BCT: ai phải làm và làm gì trước 1/1/2027
Câu hỏi đầu tiên là hàng có bắt buộc không. Nhiều cơ sở hỏi người quen, đọc vài bài trên mạng rồi đoán. Đoán sai theo hướng nào cũng tốn kém: hoặc làm thừa, hoặc tới tháng 1/2027 mới phát hiện hàng không đủ điều kiện lưu thông.
Thông tư 31/2026/TT-BCT là văn bản của Bộ Công Thương về truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa thuộc phạm vi Bộ quản lý. Thông tư ban hành ngày 11/6/2026 và có hiệu lực từ 1/7/2026, theo Cổng thông tin Bộ Công Thương. Phân tích từng điều có trong bài thông tư truy xuất nguồn gốc.

Ai bắt buộc, ai làm tự nguyện
Chỉ hàng có mức độ rủi ro cao thuộc Bộ Công Thương mới bắt buộc theo thông tư này. Cách tự kiểm là hỏi lần lượt hai câu. Sản phẩm của bạn do bộ nào quản lý? Nếu là Bộ Công Thương, sản phẩm có nằm trong danh mục rủi ro cao không?
Các bài báo về thông tư không liệt kê đủ danh mục, nên đừng đoán theo tin đồn. Hãy đối chiếu với toàn văn hoặc hỏi Sở Công Thương nơi đặt trụ sở. Hàng ngoài danh mục vẫn được khuyến khích tham gia để nhận tích xanh, theo VCCI. Hàng nông, lâm, thủy sản thì đi theo hệ thống của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Lộ trình áp dụng theo từng mốc
Thông tư chia việc thành ba mốc. Bảng dưới gom lại để bạn đặt lịch cho cơ sở mình.
| Mốc | Việc phải làm | Áp dụng cho |
|---|---|---|
| Từ 1/7/2026 | Đăng ký tài khoản, nhận mã định danh, xác thực thông tin sản phẩm trên hệ thống | Thương nhân có hàng thuộc diện bắt buộc |
| Từ 1/1/2027 | Truy xuất đầy đủ trước khi hàng được đưa ra lưu thông | Thương nhân có hàng thuộc diện bắt buộc |
| Sau 1/1/2027 | Thực hiện ngay từ khi bắt đầu sản xuất, kinh doanh | Doanh nghiệp mới thành lập hoặc mới bắt đầu hoạt động |
Nguồn bảng: Báo Sài Gòn Giải Phóng, 12/6/2026. Hệ thống truy xuất doanh nghiệp đã dùng trước 1/7/2026 vẫn được dùng tiếp. Tuy vậy, dữ liệu và khả năng kết nối phải được rà soát trước 1/1/2027 (Doanh nghiệp Hội nhập).
Dữ liệu phải khai cho từng sản phẩm
Bộ dữ liệu tối thiểu phải có trên hệ thống trước khi hàng lưu thông. Phần lớn thông tin đã nằm sẵn trên nhãn của bạn.
- Tên sản phẩm, hình ảnh và xuất xứ.
- Đơn vị sản xuất hoặc kinh doanh, kèm địa chỉ.
- Thương hiệu, nhãn hiệu của sản phẩm.
- Số lô, số sê-ri nếu có, và hạn sử dụng.
- Tiêu chuẩn chất lượng áp dụng cho sản phẩm.
- Với hàng nhập khẩu, thêm đơn vị nhập khẩu và nhà phân phối chính thức tại Việt Nam nếu có.
TCVN về truy xuất: nền kỹ thuật phía sau thông tư
Tiêu chuẩn nói làm thế nào cho đúng kỹ thuật. Nhóm TCVN về truy xuất do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, áp dụng tự nguyện. Chúng chỉ thành yêu cầu khi văn bản pháp luật viện dẫn hoặc khi bên mua ghi vào hợp đồng.
| Số hiệu | Nội dung | Dùng khi |
|---|---|---|
| TCVN 12850:2019 | Yêu cầu chung đối với hệ thống truy xuất nguồn gốc | Thiết kế hệ thống cho bất kỳ sản phẩm nào |
| TCVN 12851:2019 | Yêu cầu với tổ chức đánh giá, chứng nhận hệ thống | Muốn hệ thống được chứng nhận |
| TCVN 12827:2019 | Chuỗi cung ứng rau quả tươi | Rau, quả tươi |
| TCVN 13166-1 đến 13166-5:2020 | Chuỗi cung ứng thịt gia súc, gia cầm | Thịt trâu bò, cừu, lợn, gia cầm |
| TCVN 13814:2023 | Chuỗi cung ứng nước quả | Nước ép, nước quả đóng chai |
Danh mục theo Thư viện Pháp luật và bộ TCVN 13166. TCVN 12850 cho phép định danh ở ba mức là loại sản phẩm, lô hoặc từng đơn vị có số sê-ri. Tiêu chuẩn cũng yêu cầu diễn tập truy xuất trước khi áp dụng và lặp lại hằng năm.
Thông tư 02/2024/TT-BKHCN đặt bốn nguyên tắc, gồm một bước trước một bước sau và dữ liệu chính phải sẵn có (Đại biểu Nhân dân). Thông tư này hướng dẫn các nghị định nay đã hết hiệu lực, nên bạn cần kiểm tra tình trạng trước khi viện dẫn. Bảng đầy đủ có trong bài TCVN truy xuất nguồn gốc.
Quy trình 6 bước và chọn phần mềm theo quy mô
Quy trình gọn nhất có sáu bước. Đầu tiên là định danh sản phẩm và địa điểm, rồi đặt quy tắc mã lô. Tiếp theo là ghi chép ở từng công đoạn và in mã lên bao bì. Hai bước cuối là khai dữ liệu lên hệ thống và diễn tập truy xuất. Ai làm, ghi gì ở từng bước có trong bài quy trình truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Hãy chạy trọn sáu bước với một mã hàng bán chạy trong 2 tuần, rồi mới nhân ra các mã khác.
Về công cụ, bạn có bốn lựa chọn. Đó là khai thẳng trên cổng nhà nước, thuê phần mềm chuyên dụng, dùng module trong phần mềm sản xuất, hoặc tự làm bằng bảng tính. Quy mô nên đo bằng số lô mỗi tháng, không đo bằng số nhân viên. So sánh bốn loại và năm tiêu chí chọn có trong bài phần mềm truy xuất nguồn gốc.
Sai lầm hay gặp là mua phần mềm trước khi biết hàng thuộc bộ nào. Một sai lầm khác là chọn theo trang quét đẹp mà bỏ qua phần nhập lô.
Nông sản đi đường riêng và những lỗi làm đứt chuỗi
Nông sản có hệ thống riêng của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Kế hoạch được phê duyệt ngày 7/1/2026, theo Cổng PBGDPL Cần Thơ. VOV đưa tin hệ thống đã kết nối dữ liệu cho hơn 158.000 sản phẩm. Cách vận hành và năm thành phần của một hệ thống có trong bài hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản.
Lỗi truy xuất hiếm khi nằm ở phần mềm, mà ở chỗ nhập nguyên liệu không ghi lô hoặc trộn lô không ghi lại. Mười lỗi kèm dấu hiệu và cách sửa có trong bài lỗi thường gặp khi truy xuất nguồn gốc.
VeriGoods: đăng ký, khai báo và tra cứu
Nhiều cơ sở đã nghe tên nhưng chưa đăng ký. Họ không biết ai nên đứng tên tài khoản, hoặc lo khai sai rồi bị khóa mã.
VeriGoods là hệ thống định danh và truy xuất nguồn gốc hàng hóa của Bộ Công Thương tại verigoods.vn. Hệ thống vận hành từ cuối tháng 12/2025. Đến hết tháng 5/2026, hệ thống đã xác thực hơn 1 triệu mã sản phẩm (Tạp chí Công Thương). Bài trụ của chủ đề là VeriGoods là gì.

VeriGoods, cổng quốc gia và tem QR riêng
Ba thứ này hay bị nhầm. VeriGoods là hệ thống của ngành Công Thương. Cổng truy xuất nguồn gốc quốc gia là nơi kết nối hệ thống của các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp. Tem QR riêng là công cụ doanh nghiệp tự làm, có thể dẫn về dữ liệu trên VeriGoods.
Về chi phí, các nguồn chính thức đã đọc không nêu phí tham gia cổng. Chi phí thật nằm ở mã số mã vạch, tem, phần mềm kết nối và công nhập liệu. Phí cấp mã số mã vạch theo Thông tư 232/2016/TT-BTC. Cách tách từng khoản có trong bài cổng truy xuất nguồn gốc quốc gia.
Đăng ký và khai lô từng bước
Chỗ dễ vướng nằm ở bước đầu. Form đăng ký yêu cầu file giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp dạng PDF có chữ ký số. Cơ sở chưa có chữ ký số nên làm trước, nếu không hồ sơ sẽ dừng ở cửa đầu tiên.
Theo tài liệu hướng dẫn doanh nghiệp của VeriGoods, phần tài khoản gồm đăng ký, xác thực và cập nhật hồ sơ. Sau đó bạn định danh từng sản phẩm, tải tài liệu, chờ duyệt rồi khai lô trước mỗi lần xuất hàng. Thao tác từng màn hình có trong bài cách làm VeriGoods.
Quy định, xử lý vi phạm và lỗi hay gặp
Có hai việc chính. Một là định danh sản phẩm và khai dữ liệu trước khi lưu thông. Hai là cập nhật dữ liệu suốt thời gian hàng lưu thông và bảo đảm hiển thị đúng. Khi có dấu hiệu vi phạm, nguy cơ mất an toàn hoặc theo yêu cầu cơ quan có thẩm quyền, mã có thể bị tạm dừng.
Xác nhận hiển thị cũng có thể bị hủy nếu thông tin sai. Bảng văn bản, ngày hiệu lực và sáu bước tuân thủ có trong bài quy định về VeriGoods.
Lỗi khi làm VeriGoods rơi vào ba thời điểm. Lúc đăng ký thì file không ký số hoặc thông tin lệch giấy tờ. Lúc khai sản phẩm thì tên khác nhãn, gộp quy cách. Sau khi được duyệt thì quên khai lô mới, để mã bị tạm dừng. Mười một lỗi theo từng bước có trong bài lỗi thường gặp khi dùng VeriGoods.
Tra cứu VeriGoods như một người mua lạ
Người mua tra miễn phí thông tin cơ bản. Có hai đường tra là quét mã trên bao bì hoặc vào thẳng trang verigoods.vn. Kết quả cho biết sản phẩm là gì, ai chịu trách nhiệm và thuộc lô nào.
Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước Trần Hữu Linh nhận xét. “Trên thị trường đang tồn tại tâm lý có mã QR là yên tâm” (VietTimes). Vì thế doanh nghiệp nên tự tra sản phẩm của mình sau mỗi lần thêm lô. Bốn tình huống kết quả và việc nên làm có trong bài tra cứu VeriGoods.
Tem truy xuất nguồn gốc và tích xanh
Tem là phần khách nhìn thấy, nên hay được làm trước. Vài tháng sau mới biết tem in một mã cho mọi lô, quét ra trang giới thiệu chung. Có nơi in tem giấy cảm nhiệt dán gần cửa kính, hai tháng sau tem đã mờ.
Tem truy xuất nguồn gốc là vật mang dữ liệu trên sản phẩm, thường là mã QR, dẫn tới hồ sơ của đúng lô hàng đó. Mã vạch cho biết đây là sản phẩm gì. Tem truy xuất cho biết lô này từ đâu. Tem chống giả cho biết món hàng có phải hàng thật hay không. Bài trụ của chủ đề là tem truy xuất nguồn gốc.

Tích xanh khác tem truy xuất thế nào
Đây là dấu dành cho hàng tự nguyện. Tích xanh là dấu ghi nhận dành cho thương nhân tham gia truy xuất tự nguyện theo Thông tư 31/2026/TT-BCT. Dấu này dùng được trên sản phẩm, bao bì, tài liệu và sàn thương mại điện tử trong thời gian còn hiệu lực. Doanh nghiệp có tích xanh còn được ưu tiên hỗ trợ kỹ thuật khi kết nối.
| Tiêu chí | Tích xanh | Tem truy xuất (QR) |
|---|---|---|
| Ai cấp | Hệ thống truy xuất của Bộ Công Thương | Doanh nghiệp tự in, có thể dùng mã do VeriGoods tạo |
| Áp dụng cho | Hàng ngoài diện bắt buộc, tham gia tự nguyện | Mọi sản phẩm muốn cho người mua quét |
| Dùng ở đâu | Sản phẩm, bao bì, tài liệu, sàn thương mại điện tử | Bao bì, thùng hàng, phiếu bảo hành |
| Thay chứng nhận chất lượng | Không | Không |
Nguồn: Tạp chí Công Thương, Doanh nghiệp Hội nhập. Tích xanh không thay giấy chứng nhận hợp quy, VietGAP hay chứng nhận hữu cơ.
Quy định về tem: không cần giấy phép in riêng
Không có quy định chung buộc mọi sản phẩm phải dán tem. Nghĩa vụ phát sinh theo từng nhóm hàng, và bạn cũng không cần xin phép riêng để in tem. Thủ tục nằm ở phần dữ liệu: hàng thuộc Thông tư 31 thì đăng ký tài khoản, khai sản phẩm, tải giấy tờ trên VeriGoods. Văn bản áp dụng và năm bước tuân thủ có trong bài quy định về tem truy xuất nguồn gốc.
Cách làm tem 7 bước và cách in cho bền
Cách làm tem truy xuất nguồn gốc gồm bảy bước. Bạn chuẩn hóa dữ liệu lô, chọn nơi lưu dữ liệu và đặt đường dẫn cho từng lô. Sau đó tạo mã QR, thiết kế tem, in và dán. Bước cuối là quét kiểm tra trước khi xuất hàng. Ví dụ đầy đủ cho một HTX chè có trong bài cách làm tem truy xuất nguồn gốc.
Khi in, quyết định đầu tiên là tem theo lô hay tem riêng từng sản phẩm. Tem theo lô có thể tự in bằng máy in tem tại xưởng. Tem riêng từng sản phẩm cần in dữ liệu thay đổi, thường là in kỹ thuật số. Chất liệu và quy cách mã có trong bài in tem truy xuất nguồn gốc.
Lỗi tem chia thành bốn nhóm: không quét được, hỏng giữa chừng, dẫn sai chỗ và sai quy định. Mẹo lớn nhất là in thử ít, quét nhiều. Trang đích của mã cũng phải sống lâu hơn hạn dùng sản phẩm. Mười hai lỗi và cách khắc phục có trong bài lỗi thường gặp khi làm tem truy xuất nguồn gốc.
Truy xuất nguồn gốc sản phẩm thực phẩm và hồ sơ theo lô
Áp lực thường đến từ một cuộc kiểm tra hay khiếu nại. Cơ quan quản lý hỏi lô bánh này làm từ bột của nhà cung cấp nào, đã giao cho những cửa hàng nào. Nếu hồ sơ chỉ ghi “nhập bột” mà không ghi lô, cơ sở phải thu hồi rộng hơn mức cần thiết.
Quy định truy xuất thực phẩm tùy sản phẩm thuộc bộ nào quản lý. Hàng thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường theo Thông tư 17/2021/TT-BNNPTNT. Thực phẩm thuộc Bộ Công Thương theo Thông tư 63/2026/TT-BCT, hiệu lực từ 15/11/2026 (Cổng thông tin Hà Tĩnh). Bài trụ của chủ đề là quy định về truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

Nguyên tắc một bước trước, một bước sau
Mỗi cơ sở cần biết chắc hai điều cho từng lô. Lô hàng mình nhận đến từ ai, và lô hàng mình giao đi cho ai. Khi mọi mắt xích cùng ghi đúng hai đầu, cơ quan quản lý nối được chuỗi từ ruộng tới bàn ăn.
Nội dung ghi khác nhau theo vai trò, như nhà sản xuất, nhà phân phối hay cửa hàng. Bảng tổng hợp từ Điều 6 Thông tư 17/2021 và ví dụ một chuỗi bán trà có trong bài truy xuất một bước trước một bước sau.
Hồ sơ phải ghi gì, lưu bao lâu, nộp trong bao lâu
Đây là phần cơ quan kiểm tra sẽ đối chiếu. Hồ sơ truy xuất nguồn gốc là tập thông tin và chứng từ theo lô mà cơ sở phải lập, lưu và nộp khi được yêu cầu. Với thực phẩm thuộc Bộ Công Thương, Thông tư 63/2026/TT-BCT yêu cầu lưu tối thiểu 12 tháng sau hạn sử dụng. Hồ sơ phải nộp được trong 24 giờ kể từ khi có yêu cầu (Tạp chí Công Thương).
Một lưu ý là Quyết định 906/QĐ-BCT năm 2026 đã tạm ngưng hiệu lực Thông tư 11/2026/TT-BCT (LuatVietnam). Bảng văn bản theo loại sản phẩm có trong bài hồ sơ truy xuất nguồn gốc.
Cách làm, mẫu 5 tờ và lỗi khi lập hồ sơ
Cách làm gói gọn trong một việc. Gán mã lô ngay khi nhận nguyên liệu, rồi ghi mã đó ở mọi khâu tới lúc giao. Cơ sở nhỏ làm được bằng sổ hoặc Excel trước khi có phần mềm. Bảy bước kèm ví dụ một xưởng bánh 8 người có trong bài cách làm hồ sơ truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Nhà nước không ban hành một mẫu sổ cố định, nên cơ sở tự dựng miễn đủ thông tin và tra được theo lô. Mẫu gọn nhất gồm 5 tờ: danh mục, sổ nhập, phiếu sản xuất theo mẻ, sổ xuất và biên bản diễn tập. Các cột cần có và ví dụ đã điền nằm ở bài mẫu hồ sơ truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Lỗi hồ sơ hay nằm ở chỗ mã lô bị đứt giữa các khâu, dù hồ sơ vẫn đủ trang. Nhận hàng không ghi lô nhà cung cấp, sản xuất trộn lô, giao hàng không ghi lô là ba lỗi phổ biến nhất. Khi cần bổ sung dòng thiếu, hãy ghi rõ ngày, người bổ sung và căn cứ, không sửa đè. Chín lỗi và cách sửa có trong bài lỗi thường gặp khi làm hồ sơ truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
Nhãn hàng hóa nhập khẩu và nhãn phụ
Người mua đọc nhãn trước khi quét. Vì vậy nhãn sai thì dữ liệu truy xuất đúng cũng khó cứu. Với cửa hàng nhập lẻ hàng về bán trên sàn, lỗi hay gặp là nhãn phụ dịch thiếu thành phần hoặc dán đè lên nhãn gốc cho gọn.
Từ 23/1/2026, việc ghi nhãn theo Nghị định 37/2026/NĐ-CP, thay Nghị định 43/2017 và 111/2021. Phần ghi nhãn nằm ở Chương IV, từ Điều 35 đến Điều 55 (EY Việt Nam). Bài trụ của chủ đề là nhãn hàng hóa nhập khẩu.

Hai mốc: thông quan và lưu thông
Khi thông quan, khoản 2 Điều 42 chỉ yêu cầu ba nội dung trên nhãn gốc. Đó là tên hàng hóa, xuất xứ, và tên hoặc địa chỉ nhà sản xuất. Trước khi bán, bên nhập khẩu phải bổ sung nhãn tiếng Việt đủ nội dung bắt buộc theo nhóm hàng. Hàng có luật chuyên ngành như mỹ phẩm, thực phẩm thì áp dụng luật chuyên ngành, theo khoản 4 Điều 35.
Hàng nhập khẩu thông thường không có thủ tục đăng ký nhãn. Cách đọc từng điều và hồ sơ cho từng mã hàng có trong bài quy định về nhãn mác hàng hóa nhập khẩu.
Nhãn phụ: ai dán, dán lúc nào, ghi gì
Nhãn phụ hay bị làm vội. Nhãn phụ là nhãn tiếng Việt gắn thêm lên hàng có nhãn gốc bằng tiếng nước ngoài, theo khoản 7 Điều 3 Nghị định 37/2026. Nhãn phụ gồm phần dịch nội dung bắt buộc và phần bổ sung những gì nhãn gốc còn thiếu. Bên nhập khẩu chịu trách nhiệm, và nhãn phụ phải có trước khi hàng ra thị trường.
Nhãn gốc giữ nguyên, nhãn phụ không được che mất nội dung của nhãn gốc. Ai dán, dán ở đâu và checklist kiểm tra có trong bài nhãn phụ là gì.
Nghị định không ban hành mẫu nhãn phụ cố định, và cũng không quy định kích thước. Chữ chỉ cần đọc được bằng mắt thường theo Điều 37. Mẫu trống dùng chung, cách điền từng ô và ba ví dụ có trong bài mẫu nhãn phụ hàng hóa nhập khẩu.
Nhãn hàng hóa khác nhãn hiệu
Hai khái niệm này hay bị lẫn. Nhãn hàng hóa là thông tin bắt buộc in trên bao bì. Nhãn hiệu là tên, logo giúp phân biệt hàng của bạn và chỉ được bảo hộ khi đã đăng ký.
Quy trình gồm 6 bước theo Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi bởi Luật 131/2025/QH15, hiệu lực từ 1/4/2026 (Thư viện Pháp luật). Hồ sơ và mốc thời gian có trong bài đăng ký nhãn hiệu hàng hóa. Phần phí Nhà nước cho một nhóm đến 6 sản phẩm khoảng 1,09 triệu đồng, chưa gồm lệ phí. Cách tính theo nhóm có trong bài chi phí đăng ký nhãn hiệu hàng hóa.
Ví dụ: một gói trà TRAVINA đi qua các lớp quy định
Đây là ca chúng tôi theo sát nhất. TRAVINA là thương hiệu trà của HTX Tâm Trà Việt ở Đại Từ, Thái Nguyên, nơi đội ZoneTech vận hành. HTX thành lập năm 2024, có giấy chứng nhận VietGAP cho chè búp tươi. Chè được bán qua website, Shopee và đại lý ở nhiều tỉnh. Quy trình từ vùng trồng tới gói chè được HTX mô tả trên trang quy trình của HTX Tâm Trà Việt.
| Lớp | Dữ liệu cần có | Chủ đề liên quan |
|---|---|---|
| Vùng nguyên liệu | Hồ sơ VietGAP, nhật ký sản xuất chè búp tươi | Hệ thống truy xuất nông sản |
| Lô thành phẩm | Số lô cho mỗi mẻ sao, ghi nguyên liệu từ nương nào, ngày nào | Hồ sơ truy xuất theo lô |
| Nhãn | Tên sản phẩm, tên và địa chỉ HTX, xuất xứ, số lô, hạn dùng | Nghị định 37/2026/NĐ-CP |
| Mã truy xuất | In trên bao bì, dẫn về đúng lô | Tem truy xuất, tích xanh |
| Kênh bán | Một bộ dữ liệu dùng chung cho đại lý, sàn, website | VeriGoods hoặc hệ thống riêng |
Chè thành phẩm có thuộc diện bắt buộc hay không phải đối chiếu danh mục gốc của thông tư. Nếu không thuộc diện, làm tự nguyện vẫn đáng cân nhắc vì một bộ hồ sơ lô phục vụ được mọi kênh bán.
30 ngày sắp xếp việc truy xuất nguồn gốc sản phẩm
Đừng làm cả năm chủ đề cùng lúc, vì sau hai tuần cả xưởng sẽ mệt. Hãy xác định nghĩa vụ truy xuất nguồn gốc sản phẩm trước, rồi tới dữ liệu, hệ thống và tem.
| Tuần | Việc chính | Kết quả cần có |
|---|---|---|
| Tuần 1 | Lập danh sách mã sản phẩm; xác định bộ quản lý; đối chiếu danh mục rủi ro cao; hỏi Sở Công Thương nếu chưa chắc | Biết mã nào bắt buộc, mã nào tự nguyện |
| Tuần 2 | Đặt quy tắc số lô; thêm cột lô vào phiếu nhập, phiếu sản xuất, phiếu xuất; rà nhãn theo Nghị định 37/2026 | Bộ dữ liệu sản phẩm đủ trường cần khai |
| Tuần 3 | Làm chữ ký số nếu chưa có; đăng ký tài khoản VeriGoods hoặc chọn phần mềm có kết nối; khai thử 1-2 sản phẩm | Có mã định danh, quét thử được |
| Tuần 4 | In thử tem theo lô; diễn tập truy xuất một lô từ đầu tới cuối; viết hướng dẫn cho người đóng gói | Có biên bản diễn tập, nhân viên làm theo được |
Checklist ngắn trước khi đưa hàng ra thị trường:
- Mỗi lô có số lô duy nhất, in trên nhãn và khai trên hệ thống.
- Tên, địa chỉ đơn vị chịu trách nhiệm trên nhãn khớp tài khoản khai báo.
- Mã QR quét ra đúng lô, đúng hạn dùng của gói đang cầm trên tay.
- Có người phụ trách cập nhật dữ liệu khi đổi bao bì hoặc nhà cung cấp.
- Đã diễn tập truy xuất ít nhất một lần và lưu biên bản.

Khi nào nên có người đi cùng?
Bạn có thể tự làm theo lộ trình trên. Nhưng khi cơ sở có nhiều mã hàng, nhiều lô mỗi tháng, việc truy xuất nguồn gốc sản phẩm dễ bị bỏ dở. Một người đi cùng giúp lộ trình chạy hết bốn tuần.
Đó là việc ZoneTech làm với ZoneQR. Gói gồm tem QR chống giả, tem truy xuất nguồn gốc, QR dẫn khách về Zalo OA và hỗ trợ tuân thủ Thông tư 31/2026/TT-BCT trên VeriGoods. Cách làm dựa trên sổ lô và quy trình đội ngũ đang dùng cho TRAVINA. Tài khoản và dữ liệu thuộc về doanh nghiệp của bạn, mọi bàn giao đều có biên bản. Giá báo theo số mã hàng và số lô.

Hãy quét thử tem mẫu và nhận tư vấn. Gọi hoặc nhắn Zalo 0976.179.886 để kể cho chúng tôi nghe sản phẩm của bạn đang vướng ở đâu. Bạn cũng có thể đọc thêm về đội ngũ ở trang giới thiệu ZoneTech hoặc để lại thông tin ở trang liên hệ.
Câu hỏi thường gặp về truy xuất nguồn gốc sản phẩm
Doanh nghiệp nhỏ có bắt buộc truy xuất nguồn gốc sản phẩm không?
Chỉ bắt buộc khi hàng thuộc danh mục hàng rủi ro cao của Thông tư 31/2026/TT-BCT hoặc quy định chuyên ngành khác. Quy mô doanh nghiệp không làm thay đổi nghĩa vụ này.
Thông tư 31/2026/TT-BCT có hiệu lực từ khi nào?
Từ 1/7/2026. Mốc truy xuất đầy đủ trước khi lưu thông với hàng thuộc diện bắt buộc là 1/1/2027.
Khai báo trên VeriGoods có mất phí không?
Các nguồn chính thức đã đọc không nêu phí với doanh nghiệp. Chi phí thật nằm ở chữ ký số, tem, phần mềm và công nhập liệu.
Đã dùng phần mềm truy xuất riêng thì có phải làm lại không?
Không cần làm lại nếu hệ thống kết nối được với VeriGoods và đáp ứng yêu cầu bảo mật. Hãy rà soát dữ liệu trước 1/1/2027.
Tích xanh có phải chứng nhận chất lượng không?
Không. Tích xanh ghi nhận sản phẩm tham gia truy xuất tự nguyện với dữ liệu đầy đủ, không thay giấy chứng nhận hợp quy, VietGAP hay hữu cơ.
Có được dùng sổ giấy hoặc Excel làm hồ sơ truy xuất nguồn gốc sản phẩm không?
Được, miễn hồ sơ dễ tra cứu, không bị sửa và nộp được trong 24 giờ khi có yêu cầu.
Hàng nhập khẩu có cần dán nhãn phụ trước khi thông quan không?
Không bắt buộc. Khi thông quan, nhãn gốc chỉ cần đủ ba nội dung của khoản 2 Điều 42. Nhãn tiếng Việt phải có trước khi hàng đưa ra lưu thông.
Đọc tiếp: chọn loại mã vạch phù hợp trước khi in tem cho từng lô.
Cập nhật lần cuối: 26/10/2026 · Biên soạn: Đỗ Hữu Thuận