OKR là gì? Cách viết OKR, chấm điểm và khi nào nên dùng thay KPI

OKR (Objectives and Key Results, mục tiêu và kết quả then chốt) là cách đặt mục tiêu theo quý. Mỗi mục tiêu nói điều muốn thay đổi, đi kèm 3-5 kết quả đo được cho biết đã thay đổi chưa. OKR khác KPI ở chỗ đo sự thay đổi, còn KPI đo sức khỏe của việc đang chạy. Bài này dành cho chủ doanh nghiệp nhỏ đã có vài KPI và muốn thử OKR. Khái niệm KPI nằm trong bài KPI là gì? Cách đặt KPI và OKR cho doanh nghiệp nhỏ.

Bài này thuộc nhóm “Điều hành và đo lường” của ZoneKit. Xem thêm: tiêu chuẩn KPI là gì, cách làm KPI cho doanh nghiệp nhỏ, lỗi thường gặp khi xây dựng KPI.

Tóm tắt nhanh

• OKR gồm một mục tiêu định tính và khoảng 3 kết quả then chốt đo được, đặt theo quý.
• Google chấm mỗi kết quả then chốt từ 0 đến 1. Điểm trung bình 0,6-0,7 được xem là đạt mức kỳ vọng.
• OKR không phải công cụ đánh giá lương thưởng. Gắn OKR với thưởng sẽ khiến mọi người đặt mục tiêu thấp.
• Doanh nghiệp nhỏ nên giữ KPI cho việc hằng ngày và chỉ thêm 1-2 OKR cho thay đổi lớn nhất của quý.

OKR là gì?

OKR là viết tắt của Objectives and Key Results. Đây là một phương pháp đặt mục tiêu chung cho nhóm và cá nhân với kết quả đo được. Andy Grove dựng phương pháp này ở Intel, John Doerr đưa nó vào Google năm 1999. Mỗi mục tiêu thường có 3-5 kết quả then chốt (What Matters).

Mục tiêu (Objective) là một câu ngắn nói quý này muốn thay đổi điều gì. Kết quả then chốt (Key Result) là con số cho biết thay đổi đó đã xảy ra hay chưa. Việc làm (Initiative) là những đầu việc nhóm làm để đẩy con số lên, và không được tính điểm.

Lỗi hay gặp nhất là viết kết quả then chốt thành việc làm. “Đăng 30 bài TikTok” là việc. “Có 50 đơn từ TikTok Shop” mới là kết quả.

Vì sao doanh nghiệp nhỏ cần quan tâm?

Doanh nghiệp nhỏ thường bận chạy việc hằng ngày. Đơn, hàng, công nợ, khách hỏi chiếm gần hết thời gian của chủ. Kết quả là những thay đổi lớn như mở kênh mới hay giảm hàng trả cứ bị dời sang tháng sau.

Phương pháp này giúp giữ chỗ cho những thay đổi đó. Khi đã viết thành mục tiêu quý, có số đầu quý, có người phụ trách và có lịch xem lại mỗi tuần, việc khó bị bỏ quên hơn. Bạn không cần phần mềm hay bộ phận nhân sự riêng để bắt đầu.

Ba dấu hiệu cho thấy đã đến lúc thử:

• KPI hằng tháng vẫn ổn, nhưng doanh thu đi ngang nhiều quý liền.
• Có một việc lớn được nhắc trong mọi buổi họp mà chưa ai làm xong.
• Nhân viên làm chăm nhưng không biết quý này công ty ưu tiên điều gì.

Nếu đội chưa có KPI nào, nên làm KPI trước. Bộ KPI giữ cho việc đang chạy không bị tụt khi cả nhóm dồn sức cho thay đổi mới.

OKR khác KPI thế nào?

What Matters tóm lại rằng OKR là thước đo cho sự thay đổi, KPI là thước đo sức khỏe. Hai công cụ dùng cùng nhau được, không thay thế nhau.

Khi một KPI tụt dưới mức ổn định nhiều tháng, việc sửa nó có thể trở thành OKR của quý sau. Cách đặt KPI từng bước có trong bài cách làm KPI.

KPI là cái gì, nói ngắn gọn?

Nhiều người hỏi KPI là cái gì trước khi so với OKR. KPI là viết tắt của Key Performance Indicator, nghĩa là chỉ số đo hiệu quả công việc chính. Ví dụ quen thuộc là doanh số tháng, tỷ lệ đơn hoàn hay thời gian trả lời khách.

Một KPI dùng được cần có công thức, nguồn số, ngưỡng đạt và người chịu trách nhiệm. Các tiêu chí này được viết kỹ trong bài tiêu chuẩn KPI là gì. Hiểu KPI là cái gì rồi, bạn sẽ thấy phương pháp mới chỉ thêm một lớp mục tiêu thay đổi lên trên.

Hai loại mục tiêu: cam kết và tham vọng

What Matters chia mục tiêu thành hai loại. Cách chấm và cách nhìn kết quả của hai loại này khác nhau.

Doanh nghiệp nhỏ nên ghi rõ loại ngay cạnh mỗi mục tiêu. Nếu không ghi, cuối quý dễ có tranh cãi. Người làm nghĩ đạt 70% là tốt, còn chủ lại chờ 100%.

Chấm điểm OKR thế nào?

Google chấm mỗi kết quả then chốt từ 0,0 đến 1,0. Điểm mục tiêu là trung bình các kết quả then chốt. Theo hướng dẫn re:Work của Google, vùng điểm hợp lý là 60-70%. Ai luôn đạt 100% là đang đặt mục tiêu chưa đủ tham vọng. Điểm thấp nên được xem là dữ liệu để đặt mục tiêu quý sau (Google re:Work).

Cùng nguồn này, Google khuyên chọn 3-5 mục tiêu và khoảng 3 kết quả then chốt mỗi mục tiêu. Google cũng khuyên công khai mục tiêu cho mọi người cùng xem, và không đồng nhất chúng với đánh giá hiệu suất.

Cách tính ví dụ: kết quả then chốt 1 đạt 0,8, kết quả 2 đạt 0,5, kết quả 3 đạt 0,6. Điểm mục tiêu là (0,8 + 0,5 + 0,6) / 3 ≈ 0,63.

Với kết quả có số đầu quý khác 0, nên tính điểm theo phần tiến bộ. Công thức là (số cuối quý – số đầu quý) / (số mục tiêu – số đầu quý). Ví dụ giả định: tỷ lệ khách mua lại đầu quý 20%, mục tiêu 30%, cuối quý đạt 26%. Điểm là (26 – 20) / (30 – 20) = 0,6, chứ không phải 26/30 ≈ 0,87.

Cách viết mục tiêu tốt và chạy trong một quý

Một bộ mục tiêu tốt qua được 5 câu hỏi dưới đây. Các hướng dẫn tiếng Việt như của Base.vn cũng nhấn mạnh kết quả then chốt phải đo được và đo đầu ra, không đo việc đã làm.

Nhịp chạy trong quý gồm 4 mốc.

1. Tuần đầu: chốt mục tiêu, công bố cho cả nhóm.
2. Mỗi thứ Hai: cập nhật điểm từng kết quả then chốt, mất 10-15 phút.
3. Giữa quý: xem kết quả nào đứng yên, đổi việc làm chứ chưa đổi mục tiêu.
4. Tuần cuối: chấm điểm, ghi bài học, đặt mục tiêu quý sau.

Sửa một bản nháp viết chưa đạt

Bảng dưới là ví dụ minh họa cách sửa từng dòng. Các con số chỉ để hình dung.

Ví dụ đặt mục tiêu quý cho một HTX trà

TRAVINA là thương hiệu trà của HTX Tâm Trà Việt ở Đại Từ, Thái Nguyên. HTX bán qua website, Shopee và hệ thống đại lý nhiều tỉnh, có chi nhánh bán buôn ở Lào Cai. Bộ mục tiêu dưới đây là ví dụ giả định cho một HTX trà bán đa kênh như vậy. Đây không phải số nội bộ của TRAVINA, các con số chỉ để minh họa.

Mục tiêu: Đại lý mới ở các tỉnh phía Bắc bán được hàng đều đặn.

Điểm mục tiêu quý này là (0,7 + 0,5 + 0,75) / 3 ≈ 0,65, nằm trong vùng hợp lý. Việc làm đi kèm không tính điểm. Đó là bộ tài liệu giới thiệu sản phẩm cho đại lý, cuộc gọi chăm sóc tuần thứ hai sau đơn đầu và chính sách đổi hàng cận hạn. KPI hằng ngày như tỷ lệ giao đúng hạn hay công nợ quá hạn vẫn theo dõi riêng.

Hiểu sai thường gặp

• “OKR là KPI đổi tên.” OKR dành cho thay đổi. What Matters gọi việc dùng OKR để theo dõi việc đều đặn là “business as usual”.
• “Đạt 100% mới là thành công.” Với OKR tham vọng, 60-70% đã là đạt theo cách Google chấm.
• “Gắn OKR với thưởng cho chắc.” Gắn thưởng thì người ta đặt mức dễ đạt, mất ý nghĩa của OKR.
• “Càng nhiều OKR càng tốt.” Doanh nghiệp nhỏ có 1-2 mục tiêu mỗi quý là đủ. Nhiều hơn thì không ai tập trung.
• “Đặt xong đầu quý là xong.” Không xem lại mỗi tuần thì đến cuối quý mới biết kết quả đứng yên.

Các lỗi tương tự khi đặt chỉ số đo được tổng hợp trong bài lỗi thường gặp khi xây dựng KPI.

Lương thưởng và lưu ý pháp lý

OKR là công cụ quản trị nội bộ, không có văn bản pháp luật nào bắt buộc doanh nghiệp phải dùng. Rủi ro chỉ phát sinh khi điểm OKR bị đem ra tính tiền cho người lao động.

Theo Bộ luật Lao động 2019, thưởng căn cứ kết quả kinh doanh và mức độ hoàn thành công việc. Quy chế thưởng do người sử dụng lao động quyết định và công bố công khai tại nơi làm việc. Nếu muốn dùng điểm mục tiêu quý để thưởng, hãy ghi cách tính vào quy chế trước khi quý bắt đầu.

Khoản trả theo kết quả, nếu trả đều đặn hằng tháng với mức cố định, cần được kế toán rà theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024. Mục đích là xem khoản đó có thuộc tiền lương đóng bảo hiểm hay không. Bạn nên hỏi kế toán hoặc luật sư trước khi chốt.

Bảng mục tiêu công khai thường có tên người phụ trách. Nếu bảng có thêm điểm đánh giá cá nhân, hãy giới hạn người xem. Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 đặt yêu cầu bảo vệ loại thông tin này.

Bắt đầu từ đâu: 2 tuần đầu tiên

• [ ] Liệt kê KPI đang theo dõi, đánh dấu KPI nào đang tụt kéo dài.
• [ ] Chọn một thay đổi quan trọng nhất cho quý tới, viết thành một mục tiêu.
• [ ] Viết 3 kết quả then chốt có số đầu quý và số mục tiêu.
• [ ] Ghi rõ mục tiêu cam kết hay tham vọng.
• [ ] Tách riêng danh sách việc làm, giao người phụ trách.
• [ ] Tạo một file chung, cập nhật điểm mỗi thứ Hai.
• [ ] Hẹn buổi chấm điểm cuối quý và đặt mục tiêu quý sau.

Bảng tính là đủ cho giai đoạn đầu. Mẫu có công thức chấm điểm có trong bài OKR Excel.

Khi có từ 3 nhóm trở lên cùng đặt mục tiêu, bảng tính bắt đầu khó nối mục tiêu nhóm với mục tiêu công ty. Lúc đó bạn có thể xem bài phần mềm OKR để chọn công cụ theo quy mô.

So sánh chi tiết theo 8 tiêu chí và cách dùng cùng lúc có trong bài OKR và KPI khác nhau.

Muốn xếp KPI theo bốn khía cạnh tài chính, khách hàng, quy trình và học hỏi, xem bài BSC KPI là gì.

Dùng mẫu quy trình có sẵn của ZoneKit

Bộ giải pháp ZoneKit của ZoneTech gồm quy trình mẫu theo phòng ban, kèm bài chấm điểm vận hành 8 câu miễn phí. Kết quả chấm giúp thấy phòng ban nào cần đặt mục tiêu thay đổi trước. Bạn tự làm theo phòng ban hoặc làm cùng ZoneTech trong 30 ngày.

Bắt đầu bằng bài chấm điểm vận hành miễn phí, rồi tải quy trình mẫu. Xem thêm về đội ngũ ở trang giới thiệu ZoneTech. Cần tư vấn, gọi hoặc Zalo 0976.179.886, hoặc gửi yêu cầu ở trang liên hệ.

Câu hỏi thường gặp

OKR là viết tắt của gì?

OKR là viết tắt của Objectives and Key Results, dịch là mục tiêu và kết quả then chốt.

KPI là viết tắt của từ gì?

KPI là viết tắt của Key Performance Indicator, tức chỉ số đo hiệu quả công việc chính. KPI đo việc đang chạy có ổn không, còn OKR đo một thay đổi trong quý.

Doanh nghiệp nhỏ có nên dùng OKR không?

Nên, nhưng sau khi đã có KPI cho việc hằng ngày. Bắt đầu với 1-2 OKR cho thay đổi lớn nhất của quý, ví dụ mở kênh bán mới hay giảm hàng trả.

Một mục tiêu nên có mấy kết quả then chốt?

Khoảng 3, theo hướng dẫn của Google. What Matters ghi phổ biến là 3-5. Nhiều hơn thì khó theo dõi.

OKR có dùng để tính lương thưởng không?

Không nên. Google ghi rõ OKR không đồng nghĩa với đánh giá hiệu suất. Lương thưởng nên gắn với KPI và đánh giá công việc riêng.

Bao lâu đặt OKR một lần?

Thường mỗi quý. Mục tiêu lớn có thể giữ qua nhiều quý, còn kết quả then chốt thay đổi theo tiến độ.

Ai nên viết OKR trong doanh nghiệp nhỏ?

Chủ doanh nghiệp viết mục tiêu công ty. Người phụ trách từng nhóm đề xuất kết quả then chốt, rồi hai bên thống nhất. Cách này giúp mức đặt sát thực tế hơn.

Giữa quý có được sửa OKR không?

Có thể đổi việc làm bất cứ lúc nào. Mục tiêu và kết quả then chốt chỉ nên sửa khi hoàn cảnh đổi lớn, ví dụ mất một kênh bán chính. Khi sửa, ghi lại lý do để cuối quý chấm cho công bằng.

Đọc tiếp: phần mềm OKR, khi nhiều nhóm cùng đặt OKR và cần nối mục tiêu nhóm với công ty.

Cập nhật lần cuối: 27/10/2026 · Biên soạn: Đỗ Hữu Thuận