Công ty CP Công nghệ ZoneTech
Chấm điểm miễn phí

Hóa đơn điện tử lập sai: hộ kinh doanh điều chỉnh hay thay thế?

Hóa đơn điện tử lập sai không còn được hủy rồi xuất lại như trước. Từ 01/7/2026, người bán xử lý theo Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC. Sai tên, địa chỉ người mua mà mã số thuế vẫn đúng thì chỉ cần thông báo, không lập lại hóa đơn. Sai mã số thuế, số lượng, đơn giá, số tiền, thuế suất thì lập hóa đơn điều chỉnh hoặc hóa đơn thay thế. Hóa đơn từ máy tính tiền bị sai thì dùng hóa đơn thay thế.

Bài dành cho hộ kinh doanh đã chuyển từ thuế khoán sang tự kê khai từ năm 2026, và doanh nghiệp nhỏ tự xuất hóa đơn khi chưa có kế toán chuyên trách. Bài chỉ nói việc xử lý hóa đơn đã lập sai.

Hóa đơn điện tử lập sai năm 2026 theo quy định nào?

Căn cứ đã đổi từ ngày 01/7/2026.

Văn bản áp dụng khi xử lý hóa đơn điện tử lập sai từ 01/7/2026

Nghị định 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử có hiệu lực từ 01/7/2026. Nghị định này thay thế Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Nghị định 70/2025/NĐ-CP, nên Điều 19 Nghị định 123 không còn là căn cứ.

Cách làm chi tiết nằm ở Điều 10 Thông tư 91/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính, hiệu lực 01/7/2026, thay Thông tư 32/2025/TT-BTC. Cả hai hướng dẫn Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15 ngày 10/12/2025.

Theo Công văn 4831/CT-CS ngày 15/7/2026 của Cục Thuế, hộ kinh doanh doanh thu năm trên 1 tỷ đồng phải dùng hóa đơn có mã hoặc từ máy tính tiền kết nối cơ quan thuế. Đã dùng thì khi sai phải xử lý đúng quy trình.

Hóa đơn lập trước 01/7/2026 mới phát hiện sai thuộc diện chuyển tiếp (Điều 24 Thông tư 91); nên hỏi cơ quan thuế trước khi làm.

Phân loại lỗi trên hóa đơn điện tử lập sai

Việc đầu tiên là xác định lỗi thuộc nhóm nào.

Ba nhóm lỗi của hóa đơn điện tử lập sai và cách xử lý

Nhóm 1 – sai thông tin không ảnh hưởng nghĩa vụ thuế. Ví dụ sai tên, địa chỉ người mua nhưng mã số thuế đúng, hoặc sai số tiền viết bằng chữ. Theo điểm a khoản 1 Điều 10 Thông tư 91, người bán thông báo cho người mua, không phải lập lại hóa đơn. Sau đó gửi cơ quan thuế Mẫu 04/SS-HĐĐT “Thông báo hóa đơn điện tử đã lập sai” (Phụ lục III Thông tư 91).

Nhóm 2 – sai nội dung ảnh hưởng nghĩa vụ thuế: mã số thuế người mua, tên hàng, số lượng, đơn giá, thành tiền, thuế suất, tiền thuế. Theo điểm b khoản 1 Điều 10, người bán chọn lập hóa đơn điều chỉnh hoặc hóa đơn thay thế.

Nhóm 3 – chỉ được thay thế. Hóa đơn từ máy tính tiền và hóa đơn bán tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng khi sai thì lập hóa đơn thay thế (điểm c khoản 1 Điều 10). Ngược lại, hóa đơn thiếu ký hiệu mẫu số, ký hiệu hoặc số thì chỉ được điều chỉnh.

Hóa đơn máy tính tiền chỉ sai tên, địa chỉ người mua: có hướng dẫn cho gửi Mẫu 04/SS-HĐĐT, có nơi chọn thay thế. Phân vân thì hỏi cơ quan thuế. Xem thêm bài xuất hóa đơn từ máy tính tiền.

Hóa đơn không mã gửi theo Bảng tổng hợp thì sửa ngay trên Bảng tổng hợp kỳ sau, không cần Mẫu 04/SS-HĐĐT. Dữ liệu đã gửi bị thiếu, sai thì gửi Bảng tổng hợp bổ sung.

Hóa đơn có mã nhưng chưa gửi người mua. Trước 01/6/2025, người bán được hủy hóa đơn này và lập hóa đơn mới. Nghị định 70/2025 đã bỏ thủ tục hủy. Tài liệu hướng dẫn Thông tư 91 chúng tôi đọc không nêu thủ tục riêng, nên vẫn xếp theo ba nhóm trên. Muốn chắc, hỏi cơ quan thuế.

Cơ quan thuế phát hiện sai trước thì gửi Mẫu 01/TB-RSĐT; người bán rà soát, xử lý như trên.

Điều chỉnh hay thay thế hóa đơn điện tử lập sai?

Với lỗi nhóm 2, cả hai cách đều hợp lệ.

So sánh hóa đơn điều chỉnh và hóa đơn thay thế
Tiêu chíHóa đơn điều chỉnhHóa đơn thay thế
Dòng bắt buộc“Điều chỉnh cho hóa đơn Mẫu số… ký hiệu… số… ngày…”“Thay thế cho hóa đơn Mẫu số… ký hiệu… số… ngày…”
Nội dung nhậpChỉ phần chênh lệch: tăng ghi số dương, giảm ghi số âmToàn bộ nội dung đúng
Hóa đơn gốcVẫn giữ, đọc kèmĐược thay bằng hóa đơn mới
Máy tính tiền, tài sản phải đăng kýKhông dùng để sửa lỗiDùng
Hóa đơn thiếu ký hiệu, sốDùngKhông dùng
Gợi ý chọn khiSai nhỏ về số lượng, giá, thuếSai nhiều chỗ
Lại phát hiện saiTiếp tục điều chỉnhTiếp tục thay thế

Có cần văn bản thỏa thuận với người mua không? Có, nếu người mua là tổ chức, hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh. Trước khi điều chỉnh hoặc thay thế, hai bên lập văn bản ghi rõ nội dung sai. Người bán lưu văn bản để xuất trình khi được yêu cầu.

Người mua là cá nhân tiêu dùng thì thông báo cho họ, hoặc đăng trên website nếu có. Không bắt buộc thỏa thuận khi dữ liệu chuyển theo Bảng tổng hợp, theo Bảng thông tin chi tiết giao dịch (Điều 16 Nghị định 254/2026/NĐ-CP), hoặc giao dịch trên sàn thương mại điện tử, nền tảng số.

Nhiều hóa đơn sai cùng nội dung, cùng người mua, trong cùng tháng: được lập một hóa đơn điều chỉnh hoặc thay thế, kèm Bảng kê Mẫu 01/BK-ĐCTT. Lần đầu chọn cách nào thì các lần sai sau theo cách đó.

Các bước xử lý trên phần mềm và ví dụ

Xử lý hóa đơn điện tử lập sai trên phần mềm của nhà cung cấp được Cục Thuế công bố khá giống nhau; tên nút có thể khác.

Các bước xử lý hóa đơn điện tử lập sai trên phần mềm
  1. Xác định hóa đơn gốc. Ghi mẫu số, ký hiệu, số, ngày; xem đã cấp mã, đã gửi người mua chưa.
  2. Phân nhóm lỗi. Nhóm 1 thông báo, nhóm 2 điều chỉnh hoặc thay thế, nhóm 3 thay thế.
  3. Làm việc với người mua. Báo chỗ sai. Người mua là tổ chức, hộ kinh doanh thì lập văn bản thỏa thuận trước.
  4. Thao tác. Mở hóa đơn gốc, chọn thông báo sai sót (04/SS-HĐĐT), lập hóa đơn điều chỉnh hoặc thay thế. Kiểm tra dòng “Điều chỉnh cho…” hoặc “Thay thế cho…” đúng ký hiệu, số, ngày.
  5. Nhập nội dung. Điều chỉnh nhập chênh lệch có dấu âm, dương. Thay thế nhập lại toàn bộ.
  6. Ký số và gửi. Hóa đơn có mã gửi cơ quan thuế cấp mã rồi mới gửi người mua. Hóa đơn không mã gửi người mua, chuyển dữ liệu theo quy định.
  7. Lưu và theo dõi. Chờ thông báo tiếp nhận Mẫu 01/TB-SSĐT. Lưu văn bản thỏa thuận cùng hóa đơn, ghi vào bảng Excel quản lý hóa đơn.

Ví dụ minh họa

Số liệu là giả định. Hộ kinh doanh vật tư Minh An xuất hóa đơn số 25 cho Công ty B. Hàng thực giao 100 bao, đơn giá 120.000 đồng, tổng 12.000.000 đồng. Hóa đơn lại ghi 110 bao, tổng 13.200.000 đồng. Đây là lỗi nhóm 2.

Cách 1, điều chỉnh: hai bên ký văn bản thỏa thuận. Hộ lập hóa đơn ghi “Điều chỉnh cho hóa đơn số 25…”, giảm 10 bao, thành tiền −1.200.000 đồng. Cách 2, thay thế: hộ lập hóa đơn ghi “Thay thế cho hóa đơn số 25…”, nội dung 100 bao, 12.000.000 đồng.

Hóa đơn số 31 cho Công ty B sai số nhà, mã số thuế đúng: lỗi nhóm 1, hộ báo Công ty B và gửi Mẫu 04/SS-HĐĐT.

Mức phạt khi lập sai hóa đơn

Văn bản xử phạt không có một hành vi chung tên “lập hóa đơn sai”; rủi ro nằm ở từng hành vi cụ thể.

Căn cứ là Nghị định 125/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020, sửa đổi bởi Nghị định 102/2021/NĐ-CP ngày 16/11/2021, Nghị định 310/2025/NĐ-CP ngày 02/12/2025 (hiệu lực 16/01/2026) và Nghị định 291/2026/NĐ-CP ngày 21/7/2026. Bản gộp do Bộ Tài chính xác thực: 27/2026/VBHN-NĐ-BTC ngày 27/8/2026.

Hành viMức phạt tổ chứcCăn cứ (Điều 24 Nghị định 125)
Lập hóa đơn không ghi đầy đủ nội dung bắt buộc4–8 triệu đồngĐiểm h khoản 4 (bổ sung bởi Nghị định 102/2021)
Lập sai loại hóa đơn, đã lập lại đúng trước quyết định thanh tra, kiểm traCảnh cáoĐiểm c khoản 1
Lập sai loại hóa đơn đã giao người mua hoặc đã kê khai4–8 triệu đồngĐiểm d khoản 4
Lập hóa đơn không đúng thời điểm khi bán hàng0,5–1,5 triệu đồng với 1 số; tới 50–70 triệu đồng từ 100 sốKhoản 2 (sửa bởi Nghị định 310/2025)

Hộ kinh doanh áp dụng mức phạt như cá nhân, bằng một nửa mức tổ chức (Điều 7 Nghị định 125). Ví dụ không ghi đủ nội dung bắt buộc: hộ chịu 2–4 triệu đồng.

Hóa đơn sai dẫn tới khai thiếu thuế thì còn có thể bị phạt 20% số thuế thiếu. Khai bổ sung, nộp đủ thuế trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra thì không bị phạt hành vi khai sai (Điều 9 Nghị định 125 đã sửa đổi).

Cùng nhóm: Hộ kinh doanh xuất hóa đơn điện tử · Số serial hóa đơn · Thuế hộ kinh doanh 2026

Câu hỏi thường gặp

Sai tên công ty người mua nhưng đúng mã số thuế có phải xuất lại không?

Không. Báo người mua chỗ sai, gửi cơ quan thuế Mẫu 04/SS-HĐĐT (điểm a khoản 1 Điều 10 Thông tư 91).

Có được hủy hóa đơn điện tử lập sai rồi xuất hóa đơn mới không?

Thủ tục hủy đã bỏ từ 01/6/2025. Cần một hóa đơn đúng hoàn toàn thì lập hóa đơn thay thế, ghi rõ thay cho hóa đơn nào.

Bán cho khách lẻ thì thỏa thuận thế nào?

Không cần văn bản thỏa thuận. Thông báo cho khách nếu có liên hệ, hoặc đăng trên website nếu có.

Hóa đơn điều chỉnh, thay thế kê khai vào kỳ nào?

Với chiết khấu, trả lại hàng: người bán khai kỳ lập hóa đơn điều chỉnh, người mua khai kỳ nhận. Với sai mã số thuế, số tiền, thuế suất, Thông tư 91 không còn quy định riêng; nên hỏi cơ quan thuế quản lý.

Nguồn tham khảo

ZoneTech hỗ trợ gì?

Bạn có thể dùng chấm điểm vận hành miễn phí để biết khâu nào nên sắp xếp lại trước. Xem về đội ngũ ở trang giới thiệu ZoneTech. Cần trao đổi, gọi hoặc nhắn Zalo 0976.179.886, hoặc gửi yêu cầu ở trang liên hệ.

Bài để tham khảo, không thay hướng dẫn của cơ quan thuế, kế toán hoặc luật sư.

Cập nhật lần cuối: 08/11/2026 · Biên soạn: Đỗ Hữu Thuận

Thành viên TRAVINA GROUP
Zalo