Ghi chép, lưu trữ hồ sơ truy xuất nguồn gốc: sổ giấy hay bảng tính
Lưu trữ hồ sơ truy xuất cho cơ sở nhỏ có thể làm bằng sổ giấy hoặc bảng tính, miễn là tra được theo mã lô trong vài phút và giữ đủ thời hạn luật yêu cầu. Sổ giấy hợp với xưởng ít lô. Bảng tính hợp khi có nhiều lô và cần lọc nhanh. Nhiều cơ sở ghi giấy tại chỗ, cuối ngày nhập vào bảng tính.
Bài này dành cho hộ kinh doanh, HTX và xưởng nhỏ đã có bộ sổ, đang cần cách lưu trữ hồ sơ truy xuất cho gọn.
Mục lục
Lưu trữ hồ sơ truy xuất cần đạt điều gì?
Lưu trữ hồ sơ truy xuất đạt yêu cầu khi hồ sơ tra được nhanh, đủ và còn nguyên tới hết thời hạn lưu.
Hồ sơ truy xuất là bộ sổ, phiếu và chứng từ cho biết mỗi lô nhận từ ai, làm ra lô nào, giao cho ai. Mã lô là chuỗi ký tự chung nối các sổ với nhau và với gói hàng. Sao lưu hồ sơ là việc giữ thêm một bản ở nơi khác để phòng mất, cháy hay hỏng máy.
Với thực phẩm thuộc Bộ Công Thương, Thông tư 63/2026/TT-BCT từ 15/11/2026 yêu cầu nộp được hồ sơ trong 24 giờ khi có yêu cầu, theo Cổng thông tin tỉnh Hà Tĩnh. Sổ ghi đủ mà cất lẫn lộn thì vẫn không kịp.
Cách dựng bộ sổ từ đầu có ở bài cách làm hồ sơ truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Bài này đi tiếp phần ghi hằng ngày và cất giữ.
Sổ giấy hay bảng tính?
Không có dạng nào đúng cho mọi cơ sở. Bảng dưới so sánh hai cách lưu trữ hồ sơ truy xuất theo việc thực tế.

| Tiêu chí | Sổ giấy | Bảng tính |
|---|---|---|
| Ghi tại xưởng, tay bẩn, ẩm | Thuận, chỉ cần bút | Khó, cần máy và người quen dùng |
| Tra một mã lô | Lật từng trang, chậm khi nhiều tháng | Lọc theo cột, vài giây |
| Nối ba sổ nhập, sản xuất, xuất | Phải mở ba cuốn cùng lúc | Ba trang tính chung một tệp |
| Rủi ro mất | Cháy, ướt, rách, thất lạc | Hỏng máy, xóa nhầm, mất tài khoản |
| Sửa sai | Gạch một nét, ký bên cạnh | Dễ sửa đè, khó thấy ai sửa |
Hộ chỉ vài lô một tháng thì lưu trữ hồ sơ truy xuất bằng sổ giấy là đủ. Khi số lô tăng hoặc giao cho nhiều đại lý, bảng tính tra nhanh hơn. Mẫu trang tính dựng sẵn có ở bài biểu mẫu truy xuất nguồn gốc thực phẩm.
Ghi chép hằng ngày để không sót
Ghi ngay khi việc xảy ra, không để cuối tuần mới ghi bù.

- Mỗi dòng có ngày, mã lô và tên người ghi.
- Viết bút bi, không dùng bút chì hay bút xóa được.
- Ghi sai thì gạch một nét, ghi lại bên cạnh và ký tắt.
- Không xé trang, không để trống dòng giữa hai lần ghi.
- Nếu ghi giấy rồi nhập bảng tính, người nhập ký xác nhận cuối trang đã nhập.
Với bảng tính, nên khóa các cột công thức và cấm xóa dòng. Mỗi tháng lưu một bản riêng có tên tháng, năm. Khi lưu trữ hồ sơ truy xuất bằng máy, bạn vẫn còn bản cũ để đối chiếu nếu có người sửa nhầm.
Chứng từ đi kèm như hóa đơn mua hàng, phiếu kiểm nghiệm, giấy chứng nhận nên chụp ngay khi nhận. Tên tệp ảnh bắt đầu bằng mã lô, ví dụ NL-261103-02-hoadon, để khi tìm theo mã lô là ra cả sổ lẫn chứng từ.
Giữ bao lâu và cất ở đâu?
Thời hạn lưu trữ hồ sơ truy xuất tùy văn bản áp dụng cho sản phẩm.


- Theo Thông tư 17/2021/TT-BNNPTNT: hàng có hạn dùng lưu ít nhất 12 tháng sau hạn. Hàng không ghi hạn lưu 6 tháng với hàng tươi sống, 2 năm với hàng đông lạnh, chế biến.
- Theo Thông tư 63/2026/TT-BCT: ít nhất 12 tháng sau hạn dùng, hoặc 60 tháng từ ngày sản xuất với hàng không phải ghi hạn.
Khi lưu trữ hồ sơ truy xuất, hãy lấy hạn dùng của lô cuối trong sổ cộng thời hạn lưu, rồi ghi mốc đó lên bìa sổ. Hết mốc mới được hủy, và nên ghi biên bản hủy.
Sổ giấy cất trong tủ có khóa, xa nguồn nước và bếp, mỗi năm một ngăn. Bảng tính nên có hai bản ở hai nơi, như máy tại xưởng và thư mục đám mây do chủ cơ sở giữ mật khẩu. Sổ giấy quan trọng có thể chụp lại theo tháng làm bản sao lưu hồ sơ.
Ví dụ: hộ làm bánh tráng
Ví dụ dưới đây là giả định để minh họa. Một hộ làm bánh tráng mỗi tuần hai mẻ, bán cho ba đại lý. Hộ ghi sổ giấy tại lò vì tay dính bột.

Cuối mỗi ngày, con của chủ hộ nhập sổ vào bảng tính, ký cuối trang. Ảnh hóa đơn mua bột và giấy kiểm nghiệm đặt tên theo mã lô. Tệp tháng lưu trên máy và thư mục đám mây. Sổ hết trang thì ghi mốc hủy lên bìa rồi cất tủ.
Khi một đại lý báo một lô có vấn đề, hộ lọc bảng tính theo mã lô. Trong vài phút, hộ biết lô dùng bột nhập ngày nào và đã giao cho những đại lý nào. Cách lưu trữ hồ sơ truy xuất kết hợp này rẻ mà vẫn đủ nhanh cho hộ nhỏ.
Câu hỏi thường gặp
Chỉ lưu trữ hồ sơ truy xuất trên điện thoại có được không?
Được nếu tra được theo mã lô và có bản sao ở nơi khác. Chỉ một điện thoại thì mất máy là mất hết, nên luôn có bản thứ hai.
Sổ giấy chụp ảnh rồi có cần giữ bản gốc không?
Nên giữ bản gốc đến hết thời hạn lưu. Ảnh chụp là bản sao lưu, giúp tra nhanh và phòng khi sổ gốc hỏng.
Hết thời hạn lưu thì hủy thế nào?
Lập danh sách sổ và tệp sẽ hủy, ghi ngày và người hủy. Hồ sơ có thông tin khách hàng thì xóa hẳn tệp, hủy giấy để không lộ dữ liệu.
Cần tem QR truy xuất nguồn gốc?
Giải pháp ZoneQR của ZoneTech giúp ghi dữ liệu lô và nối với tem QR, có gói hỗ trợ tuân thủ Thông tư 31/2026/TT-BCT. Xem thêm trang giới thiệu ZoneTech hoặc gửi yêu cầu ở trang liên hệ. Giá từng gói có ở bảng giá.

Cuốn sổ tốt nhất là cuốn mở ra tìm được lô ngay, dù đó là giấy hay bảng tính.
Cập nhật lần cuối: 03/11/2026 · Biên soạn: Đỗ Hữu Thuận