Công ty CP Công nghệ ZoneTech
Chấm điểm miễn phí

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp: 6 bước cho cửa hàng

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp là cách cửa hàng nhỏ mở rộng nguồn ứng viên. Đổi lại, bạn phải thay "tờ bằng" bằng thứ đo được. Đó là một tin tuyển viết theo kỹ năng, vài bài kiểm tra ngắn, một ca làm thử và hai tuần đào tạo kèm cặp. Bài này đi từng bước tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp cho chủ cửa hàng. Phần kỹ năng cần có, lương và KPI chung có trong bài tuyển và đào tạo nhân viên bán hàng.

Tóm tắt nhanh

  • Luật không bắt nhân viên bán hàng phải có bằng. Điều cần lọc là trung thực, thái độ với khách, tính toán cơ bản.
  • Tin tuyển ghi rõ "không yêu cầu bằng cấp, có đào tạo", kèm mức lương bằng con số.
  • Bốn bài kiểm tra thay bằng cấp: tính tiền thối, đọc bảng giá, đóng vai khách, ca làm thử có trả công.
  • Thử việc với công việc không đòi hỏi trình độ không quá 6 ngày làm việc. Lương thử việc ít nhất 85%.
  • Đào tạo kèm cặp 14 ngày theo danh sách nội dung cố định trước khi cho đứng ca một mình.

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp là gì?

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp lấy kỹ năng và thái độ làm thước đo.

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp là cách tuyển người bán hàng mà tin tuyển không đặt điều kiện về văn bằng, chứng chỉ hay kinh nghiệm. Thay vào đó, cửa hàng kiểm tra trực tiếp việc người đó sẽ làm. Cách này hợp nhất với vị trí bán tại quầy, nơi kỹ năng chính dạy được trong vài tuần.

Ca làm thử là một buổi 3-4 tiếng ứng viên đứng cạnh nhân viên cũ, có trả công, để chủ xem cách làm thật. Người kèm cặp là nhân viên cũ hoặc chủ cửa hàng chịu trách nhiệm dạy người mới theo lịch cố định.

Bộ luật Lao động 2019 không đặt yêu cầu bằng cấp cho người bán hàng (văn bản trên Cổng Chính phủ). Trình độ chỉ ảnh hưởng tới thời gian thử việc tối đa, nói ở bước 5.

Vị trí nào hợp với tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp?

Không phải vị trí bán hàng nào cũng nên bỏ yêu cầu kinh nghiệm.

Vị tríCó nên tuyển không cần bằng cấp?Lý do
Bán tại quầy, thu ngânNênViệc lặp lại, dạy được trong 2 tuần
Bán hàng online, trực tin nhắnNên, nếu có kịch bản trả lờiCần gõ nhanh, đọc kỹ, theo mẫu câu
Bán hàng đi tuyến cho đại lýCân nhắcCần tự xoay xở, khó kèm cặp từ xa
Trưởng ca, quản lý cửa hàngNên đề bạt từ người cũCần hiểu quy trình và đội
6 đầu việc của nhân viên bán hàng ở cửa hàng nhỏ, dùng để tách yêu cầu thật khi tuyển

Cần chuẩn bị gì trước khi tuyển?

Trước khi tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp, nên có đủ bốn thứ dưới đây.

Thứ cần cóTối thiểuVì sao
Danh sách việc6-8 việc hằng ngày của vị tríĐể biết yêu cầu nào thật, yêu cầu nào thừa
Mức lươngCon số hoặc khoảng cụ thểỨng viên tự lọc được trước khi nhắn
Người kèm cặp1 nhân viên cũ hoặc chủ cửa hàngKhông có người kèm, người mới dễ bỏ việc sớm
Tài liệu đào tạoBảng 20 mã bán chạy, giá, cách bảo quản; quy trình thu ngânDạy theo tài liệu thì người kèm không phải nhớ

Lương làm đủ giờ không được thấp hơn lương tối thiểu vùng theo Nghị định 293/2025/NĐ-CP, áp dụng từ 1/1/2026. Vùng I là 5.310.000 đồng/tháng, 25.500 đồng/giờ. Vùng IV là 3.700.000 đồng/tháng, 17.800 đồng/giờ. Ca làm thử có trả công cũng tính theo mức giờ này trở lên.

Các bước tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp

Quy trình tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp gồm sáu bước.

Sáu bước tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp: tách yêu cầu, viết tin, gọi lọc, kiểm tra, làm thử, đào tạo

Bước 1: Tách yêu cầu thật và yêu cầu thừa

Với từng việc trong danh sách, hỏi: cần biết gì để làm được. Ví dụ "thu ngân" cần cộng trừ nhanh và cẩn thận với tiền, không cần bằng trung cấp kế toán. "Tư vấn sản phẩm" cần chịu học và nói chuyện tự nhiên, dạy được trong hai tuần.

Bước 2: Viết tin tuyển theo kỹ năng

Tin tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp nên có các dòng sau.

Không ghi giới tính, ngoại hình nếu công việc không thật sự đòi hỏi. Điều 136 Bộ luật Lao động 2019 yêu cầu bảo đảm bình đẳng giới trong tuyển dụng. Kênh đăng tin theo loại cửa hàng có trong bài tuyển nhân viên bán hàng.

Mẫu tin minh họa (số liệu giả định): "Cửa hàng trà cần 1 nhân viên bán hàng ca chiều 14h-22h. Lương 26.000 đồng/giờ, thưởng theo doanh số ca. Không yêu cầu bằng cấp, không yêu cầu kinh nghiệm, có đào tạo 2 tuần. Cần đúng giờ, tính tiền cẩn thận. Nhắn Zalo từ 9h đến 17h."

Bước 3: Gọi lọc 5 phút

Hỏi ba điều: lịch có khớp ca không, nhà cách cửa hàng bao xa, vì sao muốn làm nhân viên bán hàng. Người trả lời rõ ràng, đúng giờ hẹn gọi là đạt vòng này.

Bước 4: Bốn bài kiểm tra thay bằng cấp

Đây là phần cốt lõi khi tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp.

Bài kiểm traCách làmĐạt khi
Tính tiền thối5 đơn giả, khách đưa tiền chẵn, không dùng máy tínhĐúng 5/5 trong 3 phút
Đọc bảng giáĐưa bảng 10 mã, hỏi giá và quy cách 3 mãTìm đúng, không đoán
Đóng vai kháchChủ đóng vai khách hỏi, khách chê đắtChào hỏi tự nhiên, dám nói "để em hỏi lại" khi không biết
Ca làm thử3-4 tiếng đứng cạnh người cũ, có trả côngChủ động, giữ thái độ cả ca

Khi tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp, bốn bài này đo đúng thứ tờ bằng không đo được: cẩn thận với tiền và cách cư xử với khách.

Bước 5: Thử việc và giấy tờ

Nhận người thì ký thỏa thuận thử việc. Theo Điều 25 Bộ luật Lao động 2019, mỗi công việc chỉ thử một lần. Chức danh nhân viên nghiệp vụ thử không quá 30 ngày, công việc khác không quá 6 ngày làm việc. Lương thử việc ít nhất bằng 85% lương công việc đó (Điều 26).

Giấy tờ tối thiểu là bản sao căn cước và sơ yếu lý lịch. Đây là dữ liệu cá nhân, nên chỉ thu thứ cần thiết và cất ở nơi có khóa. Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 áp dụng cả với hồ sơ ứng viên (Luật 91/2025/QH15). Ứng viên chưa đủ 18 tuổi có quy định riêng về giờ làm và công việc, cần kiểm tra trước khi nhận.

Bước 6: Đào tạo kèm cặp 14 ngày

Người chưa có bằng, chưa có kinh nghiệm cần học theo thứ tự cố định. Nội dung đào tạo nhân viên bán hàng nên chia như sau.

NgàyNội dung đào tạoKiểm tra cuối giai đoạn
1-3Nội quy, ca làm, an toàn tiền két; tên, giá, công dụng 20 mã bán chạyHỏi miệng giá 10 mã
4-7Thu ngân trên phần mềm khi có người đứng cạnh; đóng gói, bảo quảnTự làm 10 đơn, khớp két cuối ca
8-11Hỏi nhu cầu, gợi ý mua kèm, xử lý phàn nàn theo kịch bảnChủ đóng vai khách khó
12-14Tự đứng ca, người kèm chỉ hỗ trợ khi gọiĐánh giá 30 phút, quyết định ký hợp đồng

Lộ trình 30 ngày đầy đủ, KPI và cách trả thưởng có trong bài chủ đề.

Cách đào tạo nhân viên bán hàng chưa có kinh nghiệm

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp chỉ thành công khi cách dạy đúng.

Với người mới, cách đào tạo nhân viên bán hàng hiệu quả nhất là làm mẫu, cho làm lại, rồi sửa ngay. Mỗi buổi chỉ dạy một việc, và cuối buổi người mới tự làm lại việc đó trước mặt người kèm.

Lộ trình đào tạo 30 ngày sau khi tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp

Ba kịch bản nên in ra và luyện từ tuần đầu:

Mẹo: quay video ngắn 1-2 phút cho từng thao tác thu ngân, đóng gói. Người mới xem lại trên điện thoại khi quên, người kèm không phải nói lại nhiều lần.

Thời gian và chi phí ước tính

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp tốn giờ công nhiều hơn tiền đăng tin.

ViệcThời gianChi phí
Viết tin, đăng tin1 ngàyMiễn phí với nhóm Facebook, Zalo; trả phí nếu dùng trang tuyển dụng
Gọi lọc, kiểm tra2-4 ngàyGiờ công của chủ
Ca làm thử1 ca mỗi ứng viênLương giờ, không thấp hơn tối thiểu vùng
Đào tạo kèm cặp14 ngàyLương nhân viên mới và giờ công người kèm

Chi phí lớn nhất thường là tuyển sai rồi tuyển lại. Vì vậy đừng bỏ bước ca làm thử để tiết kiệm.

Mẹo và lỗi thường gặp

Ba lỗi dưới đây làm hỏng việc tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp.

Ba lỗi khi tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp và cách tránh

Lỗi hay gặp là ghi "không cần bằng cấp" nhưng lại phỏng vấn bằng câu hỏi lý thuyết. Kết quả là người thật thà nhưng nói chưa trôi bị loại oan. Lỗi thứ hai là cho người mới đứng ca một mình từ ngày thứ ba vì thiếu người. Thứ ba là không có tài liệu, mỗi người kèm dạy một kiểu.

Các lỗi khác khi tuyển, như giữ giấy tờ hay thu tiền cọc, có trong bài kinh nghiệm tuyển nhân viên bán hàng.

Ví dụ giả định: cửa hàng trà tuyển người chưa có kinh nghiệm

Ví dụ giả định: cửa hàng trà ở vùng I cần người ca chiều. Chủ tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp, lương theo giờ từ 25.500 đồng. Chủ nhận 12 tin nhắn, gọi lọc còn 5 người. Cho làm bài tính tiền và đọc bảng giá còn 3, rồi mời 2 người làm thử một ca.

Người được chọn chưa từng làm nhân viên bán hàng. Nhưng người đó tính tiền đúng 5/5 và hỏi lại ngay khi không biết giá. Sau 14 ngày kèm cặp, người này tự đứng ca chiều.

Nhân viên bán hàng tư vấn khách tại cửa hàng

Checklist tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp

Đánh dấu đủ sáu mục rồi mới đăng tin.

Cần nhiều người cùng lúc thì có thể thuê ngoài. Cách chọn và hỏi giá có trong bài công ty tuyển nhân viên bán hàng.

Bắt đầu từ đâu nếu lần đầu tuyển người?

Bắt đầu từ danh sách việc, không phải từ tin tuyển.

Ngồi 30 phút ghi lại mọi việc người bán làm trong một ca. Gạch bỏ yêu cầu không gắn với việc nào. Phần còn lại chính là tiêu chí khi tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp.

Sau đó chuẩn bị bảng giá 20 mã bán chạy và chọn người kèm. Hai thứ này dùng cho cả bài kiểm tra lẫn đào tạo. Có đủ ba thứ rồi mới đăng tin tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp.

Nếu đây là lần đầu tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp, hãy tuyển 1 người trước. Sau 14 ngày, sửa lại lịch đào tạo theo chỗ người mới hay vướng, rồi mới tuyển tiếp.

Đã chọn được người mới, cách tổ chức 2 tuần kèm cặp theo 3 mốc có trong bài tuyển nhân viên chưa kinh nghiệm.

ZoneOps: vận hành bán hàng cùng bạn

ZoneTech vận hành bán hàng cùng doanh nghiệp, theo cách đội ngũ đang làm cho TRAVINA. Xem ZoneOps. Giá từng gói có ở bảng giá.

Sau đợt tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp, ZoneOps cùng bạn dựng lịch đào tạo, chỉ tiêu ca và buổi họp đội. Đọc thêm về ZoneTech ở trang giới thiệu. Giá từng gói có ở bảng giá.

ZoneOps của ZoneTech: vận hành bán hàng cùng doanh nghiệp từ 3,5 triệu đồng/tháng, giá chưa gồm VAT, gọi hoặc Zalo 0976.179.886

Câu hỏi thường gặp về tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp có vi phạm luật không?

Không. Bộ luật Lao động 2019 không bắt nhân viên bán hàng phải có bằng. Trình độ chỉ ảnh hưởng tới thời gian thử việc tối đa theo Điều 25.

Đào tạo nhân viên bán hàng mới mất bao lâu?

Với cửa hàng nhỏ, lộ trình kèm cặp 14 ngày trong bài nhắm tới việc tự đứng ca. Phần tư vấn và gợi ý mua kèm thường cần luyện thêm theo kịch bản sau giai đoạn này.

Người chưa có kinh nghiệm có cần ký hợp đồng lao động không?

Có, sau thời gian thử việc nếu tiếp tục làm. Từ 01/7/2025, hợp đồng từ đủ 1 tháng trở lên thuộc diện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc (Luật BHXH 2024).

Nên trả lương thử việc bao nhiêu?

Ít nhất 85% lương của công việc đó theo Điều 26 Bộ luật Lao động 2019. Hai bên có thể thỏa thuận trả đủ 100% nếu cửa hàng muốn giữ người tốt.

Tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp mất bao lâu?

Theo bảng ước tính ở trên, khoảng một tuần để có người, cộng 14 ngày kèm cặp. Tổng cộng khoảng ba tuần trước khi người mới tự đứng ca.

Học sinh, sinh viên có làm nhân viên bán hàng bán thời gian được không?

Được, nếu ca làm khớp lịch học. Người chưa đủ 18 tuổi có quy định riêng về giờ làm và loại việc, nên kiểm tra trước khi nhận.

Có nên ghi "không cần kinh nghiệm" trong tin tuyển?

Nên, nếu bạn thật sự có lịch đào tạo. Dòng này giúp tin tuyển dụng nhân viên bán hàng không cần bằng cấp nhận nhiều tin nhắn hơn. Đổi lại, bài kiểm tra và ca làm thử phải làm kỹ.


Đọc tiếp: Kinh nghiệm tuyển nhân viên bán hàng · Công ty tuyển nhân viên bán hàng

Phần pháp lý để tham khảo, nên hỏi chuyên gia nhân sự.

Cập nhật lần cuối: 27/10/2026 · Biên soạn: Đỗ Hữu Thuận

Thành viên TRAVINA GROUP
Zalo